Kadmiyum Nedir? Nerelerde Kullanılır? Kadmiyum Zararları Nelerdir?

Kadmiyum Nedir? Nerelerde Kullanılır? Kadmiyum Zararları Nelerdir?

Bu yazımızda Kadmiyum nedir? Kadmiyum nerelerde kullanılır? Kadmiyum zararlı nelerdir? Kadmiyum nasıl elde edilir? Kadmiyum bileşikleri gibi konulardan bahsedeceğiz.
Kadmiyum nedir? çinko, kurşun ve bakır gibi diğer metallerin erimesi sırasında üretilen ağır bir metaldir. Kadmiyum (Cd) periyodik cetvelin II B grubunda yer alan, gümüş beyazı renkte metal elementtir. Bıçakla çizilebilecek kadar yumuşaktır. Havada kuvvetlice ısıtılırsa kırmızı bir alevle yanar ve koyu bir kadmiyum oksit dumanıyla kadmiyumperoksit (CdO) oluşur.
Kadmiyum en çok cep telefonlarında ve kablosuz cihazlarda bulunan nikel-kadmiyum şarj edilebilir pillerin imalatında kullanılır. Ayrıca metal kaplamada, bazı boyalarda, plastiklerde, gübrelerde kullanılır ve ayrıca sigara dumanında bulunur.
Kadmiyuma maruz kalma, çoğunlukla kadmiyum ürünlerinin yapıldığı işyerinde meydana gelir. Kadmiyum böbrekleri, ciğerleri ve kemikleri etkileyebilir.

Kadmiyum Nasıl Elde Edilir?

Yerkabuğunda ortalama olarak 0.2 gr/ton oranında bulunan kadmiyum, ekonomik olmayan bir ölçüdegrinokit gibi birkaç mineralde bulunur  ve çinko cevherlerinden çinkonun distilasyonu sırasında yan ürün elde edilmektedir. Başka bir elde biçimi de, çinkonun elektrolitik olarak rafine edilmesi işleminde çin-kosülfat saflaştırılırken, kadmiyum da öteki artıklarla birlikte çökelir.

Kadmiyum Bileşikleri

Kadmiyum sülfat Metalik kadmiyum ya da kadmiyum oksitin sülfürik asitle reaksiyonu sonucu elde edilir. Suda olukça fazla çözünür ve bu sıcaklıkla orantılı olarak artar. Öteki bazı sülfatlarla çifte tuzlar oluşturur. Özgül ağırlığı 4.69 g/ml olup 1.000°C’ ta erir. 700°C’ta süblimleşir. Suda kolayca çözünmesine karşın alkollerde çözünemez.

Kadmiyum Nerelerde Kullanılır?

Doğrudan kadmiyumu içeren ve daha yüksek maruz kalma riski taşıyan mesleklerden bazıları şunlardır:
Pil üretimi
Kaynak veya lehim içeren işler
Döküm işleri
Madencilik işleri
Tekstil işi
Belirli boyalar ve plastikler gibi kadmiyum içeren malzemelerin imalatı
Mücevher yapımı
Vitray pencere yapımı

Kadmiyuma Maruz Kalmanın Diğer Kaynakları

İnsanların kadmiyuma maruz kalmasının diğer yolları şunlardır:
Sigara içmek; sigaralarda kadmiyum bulunur ve sigara içenler sigara içerken kadmiyumu solurlar. Sigara içmeyen fakat ortamdaki sigara dumanı soluyan insanlar da kadmiyumu soluyabilir.
Gıda; kadmiyum düzeyi yüksek olan kirlenmiş topraklarda yetişen patates, yapraklı sebzeler ve tahıl taneleri gibi gıdalar kadmiyum içerebilir. Hayvanların ve kabuklu deniz hayvanlarının karaciğerleri diğer yiyeceklerden daha yüksek kadmiyum seviyelerini içerebilir.
Endüstriyel alanlar; metal eritme gibi bazı endüstriyel işlemler havaya kadmiyum salgılar. Emisyon seviyelerinin sınırlandırılması ve halk sağlığının korunmasının sağlanması için sanayide gerekli kontrollerin uygulanması gerekmektedir.

Kadmiyuma maruz kalmanın sağlığa etkileri

Kadmiyuma maruz kalma ile ilgili sağlık etkileri, kişilerin kadmiyuma maruz kalma şekline, kişinin vücuduna ne kadar girdiğine, kişinin ne kadar süre maruz kaldığına ve kişinin vücudunun maruz kalmaya nasıl tepki gösterdiğine bağlıdır. Kadmiyum vücuda girdiğinde karaciğerde ve böbreklerde depolanır ve yavaşça idrarla atılır.

Kadmiyuma maruz kalma riskini azaltma önerileri:

Sigara içmenin bırakılması gerekir. Çünkü sigara dumanı akciğerlerden emilebilen kadmiyumu içerir.
Başkalarının sigara dumanını solumaktan kaçının.
Mesleğiniz ya da hobileriniz kadmiyumu kullanmayı içeriyorsa, her zaman uygun kişisel koruyucu ekipman kullanın ve kadmiyum seviyelerinizin doktorunuz tarafından düzenli olarak kontrol edilmesini sağlayın.
Yaygın alkali piller kadmiyum içermez. Ancak, cep telefonlarında kullanılan nikel-kadmiyum şarj edilebilir piller, kablosuz aletler, dizüstü bilgisayarlar ve dijital kameralar kadmiyum içerir. Bu piller ve ekipmanlar uygun atık imha sahalarında imha edilmelidir.
Kaynaklar;
http://www.mta.gov.tr
https://www.betterhealth.vic.gov.au/

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Next Post

Kimyasalların Yayılım ve Dağılımları

Paz May 19 , 2019
Bu yazımızda çevremizi saran kimyasalların yayılım ve dağılımları konusunu hep birlikte inceleyelim. Hepimizin bildiği üzere çevre dış derimizden sonra başlayan her şeydir. Çevremiz büyük oranda kimyasal maddelerden oluşmaktadır. Doğal olarak çevrede bulunurlar. Ancak çevrede doğal olarak bulunmayan kimyasal bileşikler de vardır. Bunların oluşumunda insanların katkısı bulunmaktadır. Kimyasallar insan vücuduna değişik […]
Kimyasalların Yayılım ve Dağılımları