Radon Nedir? Radonun Zararları Nelerdir? Rn Element

Bu yazımızda doğal radyasyon kaynakları arasında bulunan radon gazını inceleyeceğiz. Radonun tanımı ve radonun zararları nelerdir? Hep birlikte göz atalım.

Radon Nedir? Radonun Zararları Nelerdir? Rn Element

Radon gazı, 1900 yılında F.E. Dorn tarafından bulunmuştur. Radon, doğal oluşan, inert,  radyoaktif bir gazdır. Kokusuz, tatsız, renksiz bir gazdır. Atom numarası 86 dır. Donma noktası – 71 o C ve kaynama noktası ise-61.8 o C’dir. Radonun zararları nelerdir bilmek gereklidir.
Kayalarda ve toprakta bulunan doğal radyoaktif uranyum çürümesinden üretilmektedir. Radon gazının birim ağırlığı havaya göre 8 kat daha ağır olduğundan toprakta ve zeminde birikim sağlar. Yeraltı madenleri, evler ve diğer binalar gibi kapalı alanlarda yoğunlaşma eğilimindedir.
Konutta bulunan radonun en önemli kaynağı toprak gazı infiltrasyonu olabilmektedir. Diğer radon kaynakları arasında inşaat malzemeleri ve kuyulardan çıkarılan sular bulunabilmektedir.

Radonun Zararları Nelerdir?

İyonlaştırıcı radyasyonun yol açtığı sağlık etkileri bilinmektedir. Radon gazı iyonlaştırıcı radyasyon kaynakları arasında yer almaktadır. Uranyum ve radyum topraklarda ve kayalarda doğal olarak bulunmaktadır. Radon ( 222 Rn), radyumdan ( 226 Ra) oluşan asil bir gazdır; Uranyumun bir bozunum ürünüdür. ( 238 U)
Radon gazı topraktan çıkarak atmosfere yayılmaktadır. Atmosfere yayılması sırasında binaların çatlaklarından bina içerisine girebilmektedir.
Bina içerisine giren radon gazının kaynağı, binaların altındaki uranyum içeren toprak veya kayaçlardır. Binanın içerisine radon gazı bina temelinin çatlaklarından sızmasından kaynaklanabilmektedir. Yine bina yapımında kullanılan inşaat malzemeleri radon kaynakları arasındadır. Bu malzemelerin büyük bölümü uranyum içermektedir. Bu uranyum potansiyel olarak radon gazı yayımcısıdır.
Bina içerisindeki radon konsantrasyonunu etkileyen faktörlerden birisi bina içi havalandırma koşullarıdır. Bu bağlamda hava dolaşımı ve havalandırma sıklığı ve süresi önemlidir.
UNSCEAR ve ICRP raporları doğrultusunda radon gazı ve bozunum ürünlerinin vücut içerisine solunması sonucunda akciğere ve üst solunum yollarına hasar verdiği ayrıca akciğer kanserine sebep olduğu bildirilmektedir. Akciğer kanserinin oluşmasındaki en önemli nedenlerden bir tanesi de radon gazıdır.
Dünya Sağlık Örgütü tarafından evde ve işyerinde radona maruz kalmak, her yıl dünyada akciğer kanserinden on binlerce ölüme neden olan iyonlaştırıcı radyasyonun ana risklerinden birisi olduğu, bu yükü azaltmak için ulusal boyutta halk sağlığı politikasına dayanan yöntem ve araçlara sahip olunmasının önemli olduğu, halkın radon riskleri ve bunları azaltmanın ve önlemlerin farkında olması gerektiği bildirilmektedir.
Radon gazının etkilerini belirlemek ve daha etkin önlemler alabilmek için binalarda radon gazı ölçümü yapılmalı, tespitler doğrultusunda gerekli tedbirler alınmalıdır. 

mtnblc

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Next Post

Çöpler Nasıl İmha Edilir? Yeniden Kazanılan Çöpler Nelerdir?

Paz Mar 31 , 2019
Çöpler nasıl imha edilir? Yeniden kazanılan çöpler ve çöplerin insan sağlığına verebileceği zararları bulabileceğiniz yazımıza hep birlikte göz atalım.
Çöpler Nasıl İmha Edilir? Yeniden Kazanılan Çöpler Nelerdir?